فردوسی و شاهنامه‌سرایی

 

 

فردوسی و شاهنامه‌سرایی
(برگزیدهٔ مقالات دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی)
به سرپرستی: استاد اسماعیل سعادت
چاپ اول/ ۱۳۹۰
شابک: ۱-۰۷-۶۱۴۳ـ۶۰۰ـ۹۷۸

 

این مجموعه برگزیده‌ای است از مقالات دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی در موضوع شاهنامهٔ فردوسی و دیگر حماسه‌های ایرانی که به مناسبت همایش بین‌المللی هزارهٔ سرایش شاهنامه که به همت فرهنگستان زبان و ادب فارسی در اردیبهشت‌ماه ۱۳۹۰برگزار شد، گرد آمده، هم‌زمان با این همایش منتشر گشت.
    مقالات گردآمده در این مجموعه عمدتاً مقالاتی است که از چند سال پیش به سفارش گروه تحقیقات ادبی فرهنگستان برای درج در دانشنامهٔ زبان و ادب فارسی نگاشته شده بوده‌است. این مقالات، مستقیم یا غیرمستقیم، با شاهنامهٔ فردوسی مرتبط است که بخشی از آن‌ها در سه جلد اول دانشنامه منتشر شده و بخش دیگر مربوط به جلدهای چهارم تا ششم دانشنامه است. در این مجموعه یکصدوپنج مقاله در یازده بخش تنظیم شده و به طور کلی جامع مهم‌ترین اطلاعات مربوط به شاهنامهٔ فردوسی است که سه دورهٔ تاریخی پیش از سرایش شاهنامه، سرایش شاهنامه، و بعد از سرایش شاهنامه را دربرمی‌گیرد. بخش‌های اول و دوم که مربوط به دورهٔ پیش از سرایش شاهنامه است یکی دربارهٔ پیشینهٔ شاهنامه‌سرایی در ایران و دیگری در معرفی حماسه‌های پیش از شاهنامهٔ فردوسی و سرایندگان و حامیان آن‌هاست.
    بخش‌های یازده‌گانهٔ این مجموعه عبارت‌اند از: پیشینهٔ شاهنامه‌سرایی در ایران؛ حماسه‌های پیش از شاهنامهٔ فردوسی و سرایندگان و حامیان آن‌ها؛ ابوالقاسم فردوسی و شاهنامهٔ او؛ سرگذشت برخی از اشخاص اساطیری و داستانی در شاهنامهٔ فردوسی و دیگر حماسه‌های ایرانی؛ دربارهٔ برخی از آفریده‌های اساطیری در شاهنامه؛ دربارهٔ برخی از جای‌ها در شاهنامه؛ دربارهٔ چند موضوع در شاهنامه؛ دربارهٔ برخی از داستان‌های شاهنامه؛ دربارهٔ یک ترجمه و دو دست‌نویس شاهنامه؛ دربارهٔ برخی از حماسه‌های پس از فردوسی؛ نمایه‌ها، شامل نام‌های اساطیری و تاریخی، نام کتاب‌ها و نام جای‌ها.